1/ BOM A

1/ BOM A, BOM HÁT, BOM GÌ?
Một vấn đề thu hút sự chú ý của thế giới dịp này là các hành động của Triều Tiên, trong đó có việc thử bom. Báo chí trong nước do vậy cũng dịch nhiều tin về vấn đề này. Tuy nhiên, một số nhà báo chưa để ý nhiều đến việc cập nhật kiến thức vật lý và hóa học, chỉ dịch là bom H. Tiếng Anh thì có thể độc giả, khán giả dễ hình dung hơn khi nghe nói bom A, bom H, nhưng tiếng Việt thì cần nói rõ hơn: theo tôi được biết, bom A là bom nguyên tử (A là chữ cái đầu của Atom, Atomic), bom H là bom khinh khí (khinh = nhẹ, khinh khí = khí H=hiđrô, tiếng Anh hydrogen. Nói thêm là Trung Quốc hay dịch nghĩa một số nguyên tố phổ biến, chẳng hạn như oxygen, ta gọi là ôxi, họ không dịch biểu âm, tức là phiên âm na ná, mà dịch là dưỡng khí, tất nhiên chữ dưỡng đó có cả bộ thủ chỉ các chất khí. Cũng có những nguyên tố họ dịch biểu âm). Tôi cũng chỉ biết đến thế, để đảm bảo tác quyền tri thức, xin mách nước các nhà báo đọc bài của blogger Giáo sư Xu bạn học cấp 1 của tôi, 5xublog, để biết thêm vì sao bom khinh khí chính là bom nhiệt hạch. Bạn này chuyên Lý rồi khoa Lý đại học tổng hợp, lại có khiếu văn chương chữ nghĩa uyên bác (con nhà văn), nên viết về lý hóa tự nhiên mà rất dễ hiểu. Trên blog, bạn ấy còn tung cả cuốn sách của bạn ấy viết về vật lý, tên là BẦU TRỜI CHIỀU ẨN GIẤU, rất dễ hiểu, cho mọi người download miễn phí về cho con em đọc. Cách viết giống như cuốn Vật lý vui của Liên Xô ngày xưa ấy các cụ ạ. Các vấn đề khoa học tự nhiên khô khan lại được trình bày diễn giải dễ hiểu dễ nhớ lắm.
Rồi bạn ấy còn cho biết và phân tích rằng bây giờ thế giới ko dùng độ Richte (tiếng Anh đọc là Rich-tơ, viết là Richter) nữa. Nếu đọc bài của bạn ấy ta có thể thu được những kiến thức như vậy để viết cho vừa đúng, vừa dễ hiểu với bạn đọc phổ thông. Bạn ấy viết trên blog và Tuổi trẻ chủ nhật của nhà báo @cầm phan rồi đấy. Mọi người đọc cho thêm kiến thức, viết cho cập nhật và chính xác ạ. Làm báo cần luôn trau giồi (hoặc dồi)/trang bị thêm kiến thức để viết cho đúng và DỄ HIỂU, các cụ nhỉ. Biển học vô bờ, chả ai biết được hết.
2/ trong một diễn biến khác, tạp chí Khoa học xã hội VN tiếng Anh số 4 có những bài như Tôn giáo và vai trò của Tôn giáo trong giáo dục VN, quản lý lao động di cư ở đông và đông nam á, Tạo lập di sản ở VN và châu Á, Văn học đại chúng ở VN, Chế độ khoa cử triều Mạc và vai trò của Nguyễn Bỉnh Khiêm…, thú vị phết các cụ ạ. Cụ nào mua thì inbox cho Đông, có giá đặc biệt, và được biếu bản hiệu đính có track changes để luyện dịch (trừ bài quản lý lđ di cư thì là Tây viết, hì), và bài gốc tiếng việt, để so sánh, nếu thích ạ. bổ sung: các cụ mua xin email orient04@hotmail.com, Đông sẽ 4ward cho phòng phát hành
3/cách đây một vài/mấy năm có cụ nào inbox hỏi mình cách dịch một câu để VIẾT thông báo ở sân bay nội bài ấy nhỉ? xin inbox trao đổi ạ

13 Comments

Write a comment
  1. Tien Do
    September 18, 08:32 Tien Do

    Cái số 2 có bản tiếng Việt không bác?

    Reply this comment
  2. Tien Do
    September 18, 09:09 Tien Do

    :), báo này có kênh phát hành hay nhỉ, ok, bác check inbox nhé 🙂

    Reply this comment
  3. Ta Quang Dong
    September 18, 09:13 Ta Quang Dong

    Tien Do tôi là người chữa tiếng Anh của tạp chí đó 🙂

    Reply this comment
  4. Nguyễn Việt Long
    September 18, 09:38 Nguyễn Việt Long

    Mình có kiểm tra lại thì thấy một số trang mạng tiếng Anh vẫn ghi là độ Richter khi đo độ lớn của vụ Triều Tiên thử bom H. Có trang không ghi rõ chỉ thấy magnitude. Mình đang nghi ngờ khẳng định bây giờ thế giới không còn dùng độ Richter để đo động đất…

    Reply this comment
  5. Vang Tien
    September 18, 09:40 Vang Tien

    E thấy a nói chuẩn đấy ạ. Bọn e dịch lại từ tin tiếng việt sang tiếng thái thấy hôm trc là ten lua xuyên lục địa, hôm sau là tên lửa hành trình. Hic ko biết thế nào mà lần

    Reply this comment
  6. Nguyễn Việt Long
    September 18, 10:06 Nguyễn Việt Long

    Đo độ Richter hay không phải là các trạm đo địa chấn với thiết bị khoa học chứ báo Tây hay ta không thể tự ý dùng độ Richter được mà chỉ dẫn lại số liệu thôi (trừ khi hiểu sai và tự động điền vào theo thói quen).

    Reply this comment
  7. Trang Nga
    September 18, 11:06 Trang Nga

    Oh hay qá! Nghe a Đông mention kiến thức m thấy cái gì cũng cần học

    Reply this comment
  8. Tien Do
    September 18, 19:47 Tien Do

    Message, email cuối cùng cũng biết chỗ mua là 26 Lý Thường Kiệt. Mà mình thì ở SG 😀

    Reply this comment
  9. Phan T. D. Khang
    September 18, 20:56 Phan T. D. Khang

    Em vẫn phân vân giữa khinh khí và nhiệt hạch ạ. Nhưng đó là 2 cách tiếp cận mô tả khá thú vị, một từ chỉ thành phần phản ứng (hydro) một từ chỉ bản chất phản ứng (phản ứng nhiệt hạch) mà phản ứng nhiẹt hạch sau hydro thì còn một bảng dài cho đến Vàng Au kể cũng thú vị. Bom phân hạch hoặc bomb nguyên tử cũng y chang.

    Reply this comment
    • Ta Quang Dong
      September 18, 22:14 Ta Quang Dong

      anh kiến thức hạn hẹp, ko biết rõ đoạn đấy đâu. chắc nội dung anh Nguyễn Phượng Văn, tức chủ trang 5xublog, viết sẽ giải đáp rõ ràng băn khoăn của em hơn.

      Reply this comment

Write a Comment

view all comments

Your e-mail address will not be published. Also other data will not be shared with third person. Required fields marked as *